نگاه روانشناختی به جامعه ایرانی — تحقیق نهم: اگر قرار باشد فقط یکی را انتخاب کنید… ایران یا اسلام

سوال این تحقیق: اگر قرار باشد فقط یکی را انتخاب کنید…

جمعیت مورد آزمایش: 77598 نفر

رای % اگر قرار باشد فقط یکی را انتخاب کنید… سوال
69888 90.06 ایران پاسخ 1
7710 9.94 اسلام پاسخ 2
77598 100

جمعیت ایران و میزان دخالت رای دهندگان در رفراندم 1358

پس از پیروزی انقلاب در سال ۱۳۵۷، به پیشنهاد روح‌الله خمینی همه‌پرسی حکومت جمهوری اسلامی ایران در روزهای ۱۰ و ۱۱ فروردین ۱۳۵۸ در سراسر ایران برگزار شد و بنا بر اعلام برگزار کنندگان آن ۹۸٫۲ واجدین شرکت در همه‌پرسی با دادن رای «آری»، با برقراری حکومت جمهوری اسلامی موافقت کردند. این همه پرسی در حالی انجام شد که جمعیت واجد شرایط حدود 21 میلیون نفر و کل جمعیت ایران نزدیک به 35 میلیون نفر بوده است.

به دو نمودار هرم جمعیتی ایران در سالهای 1355 و 1385 توجه کنید:

Iran or Islam - ایران یا اسلام Iran or Islam - ایران یا اسلام

همانطور که در نمودار به وضوح مشخص است، بخش بزرگی از جمعیت ایران در میان رده سنی 0 تا 14 سال قرار دارند که واجد شرایط رای دهی نبوده اند. و هرم جمعیت سال 1385 کاملن نشان می دهد که این رده سنی با توجه به گذر زمان در حال حاضر اکثریت جامعه ایران را تشکیل می دهند، یعنی جوانانی که بدنه اصلی یه اجتماع هستند و هیچ نقشی در وقوع انقلاب و انتخابش نداشته اند.

از طرف دیگر جمعیت ایران به نسبت 35 سال پیش بیش از 2 برابر رشد کرده، یعنی افرادی که در این 2 دهه اول این 35 سال به دنیا آمده اند نیز جزو جوانان ایران محسوب شده که ایشان هم هیچ نقشی در رفراندم سال 58 نداشته اند. این نکته را هم باید در نظر گرفت که با توجه به متوسط عمر 70-75 سال در جامعه ایران، حدود 5% از افرادی که واجد شرایط رای دهی بوده اند، اکنون فوت کرده اند.

با این استدلال ساده، می بینیم که جمعیت اصلی فعلی ایران هیچ نقشی در این انقلاب نداشته ولی مجبورند که راهی که پدران و مادرانشان – درست یا غلط – انتخاب کرده اند را بپیمایند.

انتخابات

با یک محاسبه ساده که سایت بی بی سی انجام داده می توان تعداد واجدین شرایط رای را در سال 1392 پیدا کرد.

«محاسبه بر مبنای گزارش مرکز آمار»

بر اساس نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن ۱۳۹۰ که توسط مرکز آمار ایران تهیه شده است، می توان برخی مشخصه های جمعیت شرکت کننده و از جمله تعداد واجدین شرایط رای را محاسبه کرد.

بر اساس گزارش این مرکز می‌توان حساب کرد که تعداد واجدین شرایط رای دادن کمی بالاتر از ۵۰ میلیون نفر است. این رقم بر اساس معادله زیر بدست میاید:

– جمعیت در سال ۱۳۹۰ بالغ بر ۷۵ میلیون نفر (دقیقا ۷۵۱۴۹۶۶۹ نفر) بود.

– بیش از ۱.۵ میلیون نفر غیر ایرانی (دقیقا ۱۶۸۸۱۹۵ نفر)، از جمله اتباع افغانستان، در ایران زندگی میکنند که حق رای ندارند.

– جمعیت کشور منهای کسانی که تابعیت ایران را ندارند حدود ۷۳ میلیون نفر (دقیقا ۷۳۴۶۱۴۷۴ نفر) میشود.

– کسانی که نمیتوانند به خاطر کمبود سن رای بدهند – یعنی زیر ۱۹ سال دارند – بالغ بر ۳۲.۱۶ درصد جمعیت هستند.

– مابقی، یعنی ۶۷.۸۴ درصد (دقیقا ۴۹۸۳۶۲۶۴ نفر) واجد شرایط رای دادن هستند.

– برحسب رشد سالانه جمعیت، باید ۱.۵ درص د به تعداد نفرات فوق افزود.

با این حساب تعداد واجدین شرایط رای دادن کمی بالاتر از ۵۰ میلیون نفر (دقیقا ۵۰۵۸۳۸۰۷ نفر) است که به آمار اعلام شده توسط وزارت کشور نزدیک است.

و نتایج انتخابات ریاست جمهوری به شرح زیر است:

به گزارش خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، بر اساس اعلام ستاد انتخابات کشور آخرین نتایج اعلام شده، از 50 میلیون و 483 هزار و 192 نفر واجد شرایط رای دادن، 36 میلیون و 704 هزار و 156 نفر رای دادند که 35 میلیون و 458 هزار و 747 رای صحیح اخذ شد.

بدین ترتیب میزان مشارکت مردم در این انتخابات، 72.7 درصد بوده است.

در همین ابتدا، شاهد افت فاحش رای دهندگان به میزان 28 درصد هستیم و می بینیم که جمعیتی حدود 14 میلیون نفر به گفته منابع داخلی رای نداده اند یا به عبارت دیگر با این ساختار حکومتی موافق نیستند وگرنه به زعم خود در همکاری با آن اقدام می کردند. این جمعیت بدون رای یا مخالف، چیزی کم از جمعیت رفراندم ندارد.

به هر حال، این آمار و ارقام برای این بود تا ملموس تر، تعداد موافقان و مخالفان این سبک حکومتی را نشان دهیم.

تحلیل نتیجه تحقیق

و اما نتیجه رای جمعیت مورد آزمایش سوال این تحقیق در این زمینه که اگر مجبور به انتخاب یکی از گزینه های «ایران» یا «اسلام» باشید، کدام یک را بر می گزینید؟

بیش از 90% جامعه ایرانی، ایران را می خواهند بدون اینکه نیم نگاهی به اسلام داشته باشند. اینها، همان اکثریتی هستند که هیچ نقشی در این انتخاب و این انقلاب نداشته اند و حالا به این شکل مخالفت خود را بیان می کنند. این آمار تقریبن معکوس نتیجه رفراندم سال 58 است. در آن زمان همه مردم به جمهوری اسلامی رای دادند و حالا فقط ایران را می خواهند. نکته ظریفی که در این رای گیری نهفته است این است که آیا این 90% اسلام واقعی را دیده و چشیده اند – همانطوری که وعده داده شده بود- یا با اسلام کنونی و حاکم بر ایران مشکل دارند؟ آیا حکومت جمهوری اسلامی ایران، اسلام واقعی را حاکم بر جامعه کرده یا اسلامی شخصی ساز و Customized شده است؟ آیا به واقع بر پایه های دین اسلام تاکید می شود یا با فتواهای گوناگون عرصه را بر خود آسان و بر مردم تنگ می کند؟ آیا «اگر دین ندارید لااقل آزاده باشید» رعایت می شود؟ آیا «لا اکراه فی الدین» ملاک کار است؟ و هزاران آیا و اگر و امای دیگر!

پر واضح است که بحث در این زمینه بس مفصل است و کتابها لازم است اما چیزی که عیان است، عدم رضایت جامعه ایرانی از حکومت اسلامی فعلی است.

و یک سوال شاید به ظاهر سطحی… با توجه به اینکه حکومت فعلی اذعان دارد که اکثریت ایران با شرایط فعلی موافق هستند، چرا یک رفراندم شبیه سال 1358 برگزار نمی کند؟ (البته به شرطی که مجددن تقلبی در کار نباشد). پاسخ واضح است. حکومت و سرانش می دانند که به چه سمت و سویی می روند و نیز می دانند که چه بر سر ایران و ایرانی آورده اند، بنابراین لزومی به برگزاری رفراندم نمی بینند!

نویسنده و محقق: شهروز (محمد) فرهمند

منابع:

سازمان ثبت احوال (http://www.sabteahval.ir/Upload/Modules/Contents/asset99/eteljamiyat88.pdf)

سایت بی بی سی (http://www.bbc.co.uk/persian/iran/2013/05/130528_l10_sb_ir92_voters.shtml)

سایت ایسنا (http://isna.ir/fa/news/92032514691/)

Get Shortlink
(Right click and copy link address)